ΛΑΤΙΣΙΑ ΣΑΝΤΙΕΡ – Η ΕΙΛΙΚΡΙΝΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΙ ΠΑΝΤΟΤΕ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ ΚΡΙΤΗΡΙΟ

Η Λατίσια Σαντιέρ είναι Γαλλίδα μουσικός, η οποία είναι περισσότερο γνωστή ως η πρώην τραγουδίστρια του συγκροτήματος Stereolab, το οποίο στα 19 χρόνια ύπαρξής του, αποτέλεσε ένα ιδιαίτερο είδος. Μαζί με τον πρώην σύζυγό της Τιμ Γκαν, δημιουργούσαν μουσική στην οποία συναντιούνταν ήχοι της ποπ, της κράουτ ροκ, τροπίκαλι, μουσική διαφημίσεων, μιούζακ. Όλο αυτό πραγματοποιήθηκε μέσω δέκα τακτικών εκδόσεων, μεγάλο αριθμό single, μεγάλο αριθμό μικρών EP εκδόσεων, διπλών συλλογών, εκδόσεων μποξ σετ, single περιορισμένης κυκλοφορίας και χειροποίητα εξώφυλλα, DVD και πολλά άλλα, ένας κατάλογος χωρίς τέλος. Στο ενδιάμεσο, ηγούταν και των Monade, συγκρότημα το οποίο υπήρχε ταυτόχρονα με τους Stereolab. Με την αποχώρηση από τους Stereolab, διαλύθηκαν και οι Monade και η Λατίσια άρχισε να υπογράφει τις εκδόσεις της, ξεκινώντας με το The Trip, το οποίο κυκλοφόρησε το 2009, με το δικό της όνομα. Φέτος, θα κυκλοφορήσει τη νέα της έκδοση με τίτλο Silencio, και η πρεμιέρα της θα λάβει μέρος στο φετινό φεστιβάλ Off Fest.

Πέρασαν τρία χρόνια από την στιγμή που αρχίσατε να υπογράφετε τη δουλειά σας με το δικό σας όνομα αντί ως Monade ή ίσως ως Stereolab. Ήταν διαφορετικά τα χρόνια αυτά, σχετικά με τα προηγούμενα 19 ως μέλος των δύο αυτών συγκροτημάτων;

– Τα τελευταία τρία χρόνια πλούτισαν τη ζωή μου με διαφορετικούς, νέους τρόπους. Ενίσχυσαν κατά πολύ την αυτονομία μου, κάτι που προσπαθούσα για παράδειγμα, επί μεγάλο χρονικό διάστημα  να επιτύχω με τους Monade. Ταξίδεψα πολύ και βρέθηκα σε μέρη που δεν είχα πάει προηγουμένως με τους Stereolab, όπως ήταν το πρόσφατο ταξίδι μου στην Κολομβία ή γενικά στην Νότια Αμερική, αλλά όπως και τον ερχόμενο Ιούνιο που θα βρεθώ στη Δημοκρατία της Μακεδονίας! Απολαμβάνω σε πολύ μεγάλο βαθμό την τωρινή φάση της ζωής μου ως καλλιτέχνης, ο οποίος μεταφέρει τη μουσική του σε διάφορα μέρη του κόσμου. Αφορά πράγματα που σε γεμίζουν, όπως οι επισκέψεις διαφόρων τόπων, οι οποίοι δεν είναι απαραίτητο να βρίσκονται κάπου μακριά, η γνωριμία με τοπικούς ήρωες, οι οποίοι θέλουν να δώσουν σημασία και νέα ζωή στην κοινωνία τους μέσω της μουσικής για τους ανθρώπους. Αυτό είναι πάντοτε κάτι το πολύ συναρπαστικό για μένα.

Στα Σκόπια θα παρουσιάσετε το νέο σας άλμπουμ Silencio. Με ποιό τρόπο δημιουργήθηκε αυτή η έκδοση;   

– Η δημιουργική διαδικασία αποτελεί μέρος μιας συνέχειας. Καταρχήν, η διαδικασία είχε μια περίοδο επώασης, χωρίς να καταλαβαίνω ότι επί μήνες έριχνα ιδέες στον ,,εγγραφέα,, πριν την έναρξη του γραψίματος. Μετά από κάποιο διάστημα, έλαβα κίνητρα να τοποθετήσω όλα τα κομμάτια σε ένα μέρος. Αυτό πάντοτε αποδεικνυόταν ως τρομακτική περίοδος, αλλά αυτή τη φορά ήξερα ότι πρέπει να πιστέψω στη διαδικασία και ότι όλα θα πάνε καλά, όσο άκουγα -πώς να το εξηγήσω- το ένστικτό μου, το οποίο μου έλεγε τί ακριβώς έπρεπε να πράξω. Ήταν διασκεδαστικό και ήξερα με ποιόν θέλω να δουλέψω, ενώ έτυχε και εκείνοι να θέλουν να δουλέψουν μαζί μου. Απολάμβανα την συνεργία αυτή, την οποία είχα ανακαλύψει το διάστημα που συνεργαζόμουν με τον Τζέιμς Έλκινγκτον στο Σικάγο. Ένιωσα ότι είμαι έτοιμη να δουλέψω με τους φίλους μου από την Τουλούζη, το συγκρότημα Aquaserge, οι οποίοι είναι απίστευτα ταλαντούχοι, γνήσιοι και ικανοί άνθρωποι. Με μεγάλη ευγένεια έθεσαν το ταλέντο τους στη διάθεση των τραγουδιών μου. Το μόνο που έπρεπε να κάνω ήταν να ενορχηστρώσω το όλο σύνολο και αυτό μου προκάλεσε μεγάλη ικανοποίηση και ευχαρίστηση. Αν και είχαμε τέσσερις μέρες για να ηχογραφήσουμε τέσσερα τραγούδια, πιστεύω ότι βγήκε κάτι φρέσκο από την όλη προσπάθεια.

Δηλώνεις ότι τα τραγούδια „διερευνούν τη μεμονομένη σύνδεση με το βαθύ εγώ, το οποίο βρίσκεται στο ευρύτερο περιβάλλον, αλλά με παρόμοιο και φρέσκο τρόπο„. Τί σημαίνει αυτό;

– Πιστεύω ότι εμείς, μόνοι μας είμαστε συνέχεια αυτού που συμβαίνει μέσα και έξω από τους εαυτούς μας. Η εξωτερικότητα μας διαμορφώνει και ως αντάλλαγμα εμείς διαμορφώνουμε την εσωτερικότητα, η οποία σε αντάλλαγμα ξαναδιαμορφώνει εμάς. Για μένα, η εμπορικότητα μας εμποδίζει να δημιουργήσουμε βαθύτερη σύνδεση με τους εαυτούς μας. Λόγω αυτού, πιστεύω ότι αυτή είναι η αιτία που πολλοί άνθρωποι χάθηκαν, έχασαν την πίστη στη ζωή ή με οποιοδήποτε άλλο τρόπο όλο αυτό  εκδηλώνεται. Το Silencio προσπαθεί να μεταφέρει την ιδέα αυτή έξω, ότι πρέπει να διαχειριζόμαστε τους χώρους σιωπής του κόσμου μας και έτσι να μπορέσουμε να συνδεθούμε με το είναι μας, τους εαυτούς μας. Όλα αυτά με σκοπό να συνδεθούμε με τους εαυτούς μας, για να είμαστε μαζί με αυτό που ηχεί αληθινό μέσα μας. Έτσι, θα μπορούμε να καθιερώσουμε μια πιο εύλογη σχέση με τους άλλους και τον εξωτερικό κόσμο.

Το The Trip είναι μια έκδοση που ήρθε μετά από ένα τραγικό γεγονός στην οικογένειά σας και όλα δείχνουν ότι αυτό επέδρασε στα θέματα των τραγουδιών, επειδή το μεγαλύτερο μέρος αυτών γράφτηκε σε περίοδο θλίψης. Ήταν εύκολο να ανοιχτείτε με τέτοιο τρόπο; 

– Η τέχνη εξυπηρετεί διάφορους στόχους.  Να μεταφέρει ευαισθησία, απόψεις και ιδέες, οποιασδήποτε φύσης. Μπορεί να αποτελεί και χαρακτηριστικό τρόπο έκφρασης, επικοινωνίας και μεταφοράς αισθημάτων. Όποιο και να είναι το θέμα που επεξεργάζεστε, η ειλικρίνια αποτελεί πάντοτε σημαντικό κριτήριο για μένα. Εάν γράφω για κάτι το οποίο δεν αισθάνομαι, δεν το ακούω ή δεν το σκέφτομαι εξ ολοκλήρου, τότε για μένα η μουσική δεν υπάρχει αιτία να δημιουργηθεί και έτσι δεν θα υπάρξει. Δε γίνεται λόγος για το αν είναι εύκολο ή όχι να ανοιχτείς – το κίνητρο παρουσιάζεται από κοινού με την αναγκαιότητα να γίνουν τα πράγματα με τον συγκεκριμένο τρόπο.

Ποιά η εξέλιξή σας και η ανάπτυξή σας ως δημιουργού, ξεκινώντας από τις πρώτες μέρες στους Stereolab, εώς και την τελευταία έκδοση; 

– Κατά τη διάρκεια της πρώτης περιόδου με τους Stereolab, θυμάμαι ότι έβλεπα όνειρα για τα τραγούδια. Σ΄αυτά περνούσα από πράσινους κάμπους της Ιταλίας, όπου ο Έννιο Μορρικόνε με την ορχήστρα του, έπαιζε την θαυμάσια μουσική του. Έπειτα, στο όνειρό μου, έφευγα για κάποια σπηλιά, για να δημιουργήσω υπέροχο τραγούδι με τη βοήθεια δύο κουταλιών, το οποίο ενώ το άκουγα ξυπνούσα, αλλά δυστυχώς δε μπορούσα να θυμηθώ όλες τις λεπτομέρειές του, εκτός του γεγονότος ότι ήταν απίστευτα όμορφο και μελωδικό! Όταν ήμουν νέα δημιουργός, αυτό ήταν και το μοναδικό πράγμα που μου έδινε αυτοπεποίθηση. Είναι γεγονός ότι κάθε φορά που έγραφα τραγούδι, αυτό σήμαινε ότι συνέβει θαύμα.  Χρειάστηκε να περάσει ορισμένος χρόνος εωσότου καταλάβω ότι αυτό είναι κάτι το οποίο εγώ μπορώ να κάνω, συνειδητά, ότι ήταν πραγματικά ένα θαύμα, αλλά και ότι  ήταν αποτέλεσμα δικής μου προσπάθειας, πάθους και ικανότητας. Εδώ δεν υπήρχε κάτι το οποίο έπρεπε να τηρήσω, δηλαδή να βρω φίλους που έκαναν το ίδιο πράγμα. Σε μεγάλο βαθμό αποτελεί απομονωμένη διαδικασία, αλλά τώρα καταλαβαίνω ότι είναι όλο και λιγότερο απομονωμένη και ότι υπάρχει πραγματικό ενδιαφέρον στην καλλιέργεια της ιδιαιτερότητας της γυναικείας φωνής,  όπως είναι ποιά μουσική έκφραση θα εκδηλωθεί διαφορετικά και θα βρεθεί ενδιαφέρον σε όλο αυτό, ιδιαίτερα στο γυναικείο τρόπο μουσικής έκφρασης, η οποία ήταν αποσιωπημένη και αποθαρρυμένη. Τώρα μπορώ να πω ότι είμαι στιχουργός, ακόμη και μουσικός. Γι΄αυτό όμως χρειάστηκαν χρόνια. Πάντοτε αισθανόμουν σαν κάποιος  παρείσακτος, επειδή ποτέ μου δεν πήγα σε σχολείο για το αντικείμενο αυτό.

Πώς λειτουργούν τα νέα τραγούδια σε ζωντανή εκτέλεση;

– Αυτό θα το κρίνεις καλύτερα εσύ. Εμένα μου αρέσει να εμφανίζομαι μόνη μου, να έχω όλον το χώρο για μένα, για να είμαι εντελώς ελεύθερη να κινούμαι με τα τραγούδια και να επιτρέψω να αναλάβουν τα αισθήματα. Σχεδιάζω όταν θα αναχωρήσω για περιοδεία στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, να δημιουργήσω τριμελές συγκρότημα, αλλά κάτι τέτοιο δεν πρόκειται να συμβεί πριν τον Σεπτέμβριο.

Στα Σκόπια, στα πλαίσια του Off Fest, θα εμφανιστείτε την ίδια βραδιά με τους Tortoise. Κάποτε και οι Stereolab και οι Tortoise βρίσκονταν υπό την σκέπη του ίδιου εκδοτικού οίκου, του  Duophonic, ενώ ο Τζων Μακεντάερ ήταν ο παραγωγός του Emperor Tomato Ketchup, όπου και συμμετείχε στο Dots and Loops. Ποιά η σύνδεση μεταξύ των δύο αυτών συγκροτημάτων; Τη δεκαετία του ΄90 θεωρούνταν ως κάτι το νέο, το οποίο θα έδινε μια κάποια φρεσκάδα στην σκηνή.

– Θυμάμαι ότι τους Tortoise τους είδα για πρώτη φορά στο Σαν Λούις των ΗΠΑ. Ήταν μια από τις πρώτες εμφανίσεις τους. Ήμασταν εκεί και βλέπαμε τα αγόρια εκείνα να δημιουργούν μουσική μπροστά στα μάτια και αυτιά μας. Ήταν κάτι σαν αρχιτέκτονες, δίνοντας τη δυνατότητα στο κοινό να δει την πλατφόρμα, η οποία επέτρεπε την κατασκευή και την περίπλοκη δομή τους. Πραγματικά ήταν σαν χελώνες (tortoise), κάνοντας τα πάντα χωρίς να βιάζονται. Ήταν πολύ εμπνευστικοί. Αποτελούσαν στ΄αλήθεια τους πραγματικούς ανθρώπους, στους οποίους απευθυνθήκαμε για κάποια από τα άλμπουμ των Stereolab. Από εκείνη την συναυλία στο Σαν Λούις, γίναμε καλοί φίλοι. Μας είναι κάτι σαν οικογένεια.

Τί ήταν αυτό που σας ώθησε να ιδρύσετε τους Monade το 1996, συγκρότημα το οποίο υπήρξε παράλληλα με τους Stereolab;

– Η αιτία ήταν ότι εκτός από τον Τιμ, κανένας δεν επιτρεπόταν να γράφει τραγούδια για τους  Stereolab. Ήταν ξεκάθαρο ότι εάν κάποιος ήθελε να εκφραστεί μουσικά, έπρεπε να δημιουργήσει δικό του χώρο για να υπάρξει αυτή η έκφραση. Από τη φύση μου είμαι τεμπέλα και μέχρι σήμερα παραμένει μυστήριο τί ήταν αυτό που μου έδωσε έμπνευση να πάρω μια κιθάρα, την οποία δεν ήξερα καν να παίζω, να γράψω τραγούδια, να τα ηχογραφήσω και να τα κυκλοφορήσω. Είμαι πολύ ευτυχισμένη και ευχαριστημένη για τη δύναμη εκείνη που με ώθησε να το κάνω όλο αυτό!

Ποιά η διαφορά μεταξύ των σόλο εκδόσεών σας και των Monade (επειδή τα μέλη του συγκροτήματος αυτού συμμετέχουν στην πρώτη σόλο έκδοση);

– Η Λατίσια Σαντιέρ σόλο ήταν αποτέλεσμα των Monade, οι οποίοι, στην ουσία, αποτελούσαν ένα „πρότζεκτ αυτονομίας„. Χρειάστηκα αρκετό χρονικό διάστημα για να κατανοήσω ότι εγώ εμφανιζόμουν με τον φίλο μου σε συγκρότημα που αποκαλούνταν Στέρεο και γι΄αυτό εγώ δημιούργησα δικό μου πρότζεκτ, το οποίο ονόμασα Μόνο! Νομίζω ότι οι Monade υπήρχαν εξαιτίας και ταυτόχρονα με τους Stereolab. Η Λατίσια Σαντιέρ κουβαλάει μεγαλύτερη ελευθερία από όλο αυτό το γεγονός και υπάρχει μόνο για τον εαυτό της. Η αυτονομία επήλθε – ωραία, „βρισκόμαστε σχεδόν εκεί„ όπως συχνά λέει και ο γιός μου.

Νέναντ Γκεοργκίεβσκι