Η ΠΛΑΤΕΙΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΣΜΥΡΝΗΣ ΜΕ ΕΝΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙ

MK TR EN

Όπου κι αν πας θα’σαι πάντα εδώ

Θα’ χεις κλειδί και θα ανοίγεις την πόρτα

Όπως φοβάμαι μωρό μου μη φύγω εγώ

Έλα! Να πάμε οι δυο μας μια βόλτα…

neasmyrni12_balkon3

Εάν ο δρόμος σου σε οδηγήσει στην πλατεία της Νέας Σμύρνης, μπορεί και να νιώθεις λίγο μελαγχολικός, οι στίχοι του συνθέτη-στιχουργού (Σταμάτη Κραουνάκη) κάτι τέτοιο υπαινίσσονται.

Μπαίνοντας όμως στην πλατεία η δική σου διάθεση μπορεί να αλλάξει. Η πλατεία είναι ζωντανή. Όλες οι γενιές είναι καλοδεχούμενες. Πάντα κάτι συμβαίνει. Η περατζάδα είναι ατελείωτη και συχνά-πυκνά διανθίζεται από διασημότητες της περιοχής. Δεν είναι πολύς καιρός που συναντούσες τη Τζένη Βάνου στο σούπερ μάρκετ ή τη Δόμνα Σαμίου να κάνει βόλτα μονάχη.

neasmyrni2_balkon3

Η πλατεία είναι περικυκλωμένη από καφετέριες, με περαστικούς και θαμώνες και τα τραπεζάκια έξω είναι τα πιο κατάλληλα για να κάνεις χάζι – οι περισσότεροι τα προτιμούν ακόμα και όταν κάνει κρύο. Κάθε παρέα συχνάζει στο δικό της καφέ που είναι τόπος συνάντησης των μελών της – δε χρειάζεται να κλείσεις ραντεβού, αρκεί να ξέρεις το σωστό μέρος και τη σωστή ώρα. Κάθε καφέ έχει τη δική του ιστορία. Είτε διότι ο ιδιοκτήτης είναι τηλεοπτική περσόνα (ή απλώς είναι φίλος σου), είτε διότι ο καπουτσίνο έχει λάβει διαστάσεις θρύλου, είτε διότι το πρωί υπάρχει happy hour τυρόπιτας. Βεβαίως λόγω των ίδιων των θαμώνων, όπως στην καφετέρια που ειδικεύεται στους «Πάνθηρες» του Πανιωνίου και όπου οι περί της ομάδας αναλύσεις δίνουν και παίρνουν. Τέλος, μόνο πραγματικοί θαμώνες της πλατείας γνωρίζουν ότι υπάρχει αυτό το μυστικό υπόγειο με τον μυστικό κήπο που μπορείς να βρεις θέση όταν το υπόλοιπο καφέ-μπαρ είναι φίσκα. Σήμερα, ο «Άδωνης» είναι από τις πιο παλιές καφετέριες.  

neasmyrni6_balkon3

Πάμε στον Άδωνι για καφέ

Που πηγαίνουν τεκνά και φρικιά και αράζουνε και αθλητές

Και που πηγαίνει και μία χοντρή νευρικιά Κυριακή να της φύγει το στρες!

Το ρεφρέν περιγράφει πραγματικούς ανθρώπους που άφησαν το στίγμα τους στην πλατεία των μέσων της δεκαετίας του ’80, όταν κυκλοφόρησε το τραγούδι. Δεν υπήρχε περίπτωση να μην πετύχεις αυτή την κυρία, που όντως ξεσήκωνε τον κόσμο στις φωνές! Στη δική μου φαντασία, ο Κραουνάκης και η Νικολακοπούλου σύχναζαν στην πλατεία όταν φοιτούσαν στο Πάντειο, όπως έκαναν και χιλιάδες άλλοι φοιτητές (συμβαίνει να ξέρω ότι στη σχολή τότε δεν υπήρχε μια καφετέρια της προκοπής!). Και τέλος πάντων, υπάρχει καλύτερο μέρος για να μελετήσεις πολιτικές και κοινωνικές επιστήμες από την πλατεία Νέας Σμύρνης; (!)

neasmyrni5_balkon3

Κι όλα μοιάζουν ένα τίποτα

Και κυκλοφορούν ανύποπτα…

Είναι αλήθεια, η πρώτη εντύπωση σου μπορεί να είναι ότι ο κόσμος εδώ είναι αδιάφορος και απαθής. Και εννοείται ότι οι φοιτητές προτιμούν μια βόλτα για καφέ μεταξύ μαθημάτων ή απλώς για να αράξουν. Παρ’ όλα αυτά, ο κόσμος χρειάζεται τη συντροφικότητα και την παρέα, ειδικά σε μια πόλη που αποξενώνει και ο ατομικισμός βασιλεύει. Ακόμα και μέσα σε μια πολυσύχναστη πλατεία, τα ζευγάρια επιλέγουν την πλατεία για ραντεβουδάκι.

Κι είσαι η λαχτάρα μου

Ο καφές και τα τσιγάρα μου!

neasmyrni7_balkon3

Οι καιροί άλλαξαν, κάποιοι άνθρωποι έφυγαν και πολλά καφέ έκλεισαν για να αντικατασταθούν από άλλα. Ακόμα και το καφέ του «Άδωνι» περιορίστηκε στον ημιώροφο, άλλο καφέ άνοιξε στο ισόγειο, και τα δύο παραμένουν δημοφιλή. Και τα παλιά γκράφιτι ξεθωριάζουν και αναπληρώνονται από καινούργια. Η πλατεία ποτέ δεν παύει να αποτελεί σημείο αναφοράς, ένα μέρος που παίζουν τα πιτσιρίκια και οι νεαροί γονείς τσουλάνε τα καροτσάκια με τα μωρά τους.

neasmyrni14_balkon3

Οι πλανόδιοι πλέον έρχονται από μακρινές χώρες, όπως το Σουδάν και η Σενεγάλη.  Και η ερμηνεύτρια αυτού του τραγουδιού (Άλκηστις Πρωτοψάλτη) γεννήθηκε στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου. Και οι πρώτοι κάτοικοι της περιοχής ήρθαν πρόσφυγες από τη μακρινή Μικρασία. Η πλατεία και η περιοχή χτίστηκαν από το μηδέν και από τη δεκαετία του 1930 τους στεγάζουν στην καινούργια τους πατρίδα, που ονόμασαν Νέα σε ανάμνηση της παλιάς.

neasmyrni13_balkon3

Ό,τι κι αν ζήσουμε το’χουμε δει

Σα μια σκηνή από άλλη ταινία

Όλος ο κόσμος μωρό μου μπορεί και το ζει…

Έλα! Κερνάω καφέ στην πλατεία

neasmyrni8_balkon3

Η πλατεία επισήμως δεν έχει όνομα. Σχεδιάστηκε ως χώρος ανοιχτός για όλους και εξακολουθεί να είναι η μόνη περιοχή στην Αθήνα που έτυχε τέτοιου χωροταξικού σχεδιασμού από την αρχή της δόμησής της. Ένας αμφιλεγόμενος δήμαρχος της δεκαετίας του ’70 κάλυψε την πλατεία με τσιμέντο, έχτισε ένα ψηλό μνημείο και πολλές λιμνούλες με μικρούς καταρράκτες (κάποτε εκεί κολυμπούσαν και πάπιες).

neasmyrni9_balkon3

Οι κάτοικοι συμφωνούν ότι σήμερα αυτά δείχνουν λίγο περίεργα, αλλά δε θέλουν να αλλάξουν την όψη της πλατείας. Κάθε παιδί μεγάλωσε προσπαθώντας να σκαρφαλώσει στην κορφή αυτής της τσιμεντένιας «πυραμίδας» και να τσουλήσει κάτω με περηφάνεια μετά – η όλη κατασκευή διατηρεί την αρχική της επίσημη χρήση: στέγαστρο-μπαρ για τα καρότσια με τους καφέδες!

nea smyrni20_balkon3

nea smyrni12_balkon3 nea smyrni16_balkon3Το τραγούδι κάνει fade out σε γρήγορο τέμπο και με πολλά γέλια, ακούγονται παρέες να τραγουδούν σε διαφορετικές στιγμές. Και στο τέλος υπάρχει ένας αναστεναγμός. Γιατί;

Α…αυτή είναι μια άλλη ιστορία…Ένα άλλη τραγούδι, οπωσδήποτε!

«Ο Άδωνις», 1985

Sophia Nikolaou